Klinikle
Nazorg

De gingivaformer is eruit gevallen, en u bent al thuis

Het metalen dopje op een vers implantaat kan losraken. Bewaar het, schroef het niet zelf terug en laat er binnen een of twee dagen een tandarts naar kijken.

Beoordeeld door tandarts Yiğit Bal

Geschreven in Turkije, door een tandarts. Klinikle is een kliniekengids en zelf geen kliniek – geen enkele praktijk betaalt om hier te staan en wij behandelen niet. Waar een pagina Turkije naast behandeling in Nederland of België legt, leest u dat het beste met die herkomst in het achterhoofd.

Laatst bijgewerkt:

A woman in her sixties with a warm smile

Een gingivaformer is het kleine metalen dopje dat na het plaatsen van een implantaat door het tandvlees heen steekt. In Turkse klinieken heet het meestal healing abutment of iyileşme başlığı, in Nederland ook wel genezingsdop. Het is vastgedraaid in het implantaat en heeft twee taken: het houdt de schroefopening van het implantaat dicht, en het vormt het tandvlees zo dat er straks een kroon omheen past. Niet elk implantaat krijgt er meteen een. Soms blijft het implantaat eerst onder het tandvlees en komt de gingivaformer er pas op na een kleine ingreep, als het bot is genezen.

Raakt hij los, dan is het advies kort. Bewaar hem, schroef hem niet zelf terug, en zorg dat er bij voorkeur dezelfde dag, en uiterlijk binnen een of twee dagen, een tandarts naar kijkt. Dat het dopje loslaat, zegt meestal niets over het implantaat zelf. Wachten kan de volgende stap wel lastiger maken.

Losraken komt vaker voor dan u denkt

Een gingivaformer wordt met de hand aangedraaid, niet met de kracht waarmee later een definitief opbouwdeel wordt vastgezet. Kauwen aan die kant, iets hards, of een tandenborstel die er telkens tegenaan tikt, kan hem na verloop van tijd losdraaien. Dat het één keer gebeurt, is geen uitzondering. Komt hij telkens weer los, dan kijkt de behandelaar of er te veel kracht op staat bij het dichtbijten en of het onderdeel goed aansluit.

Wat anders ligt: als niet het dopje beweegt, maar het implantaat zelf. Voelt u dat het geheel meegeeft als u er met de tong tegen duwt, of komt het implantaat met dopje en al mee, dan is dat een beoordeling op dezelfde dag waard. Daarover gaat ontsteking na een implantaat: wat nu.

Het tandvlees wacht niet op uw afspraak

Zonder dopje ligt de bovenkant van het implantaat open, met de schroefopening erin. Tandvlees groeit snel, en binnen enkele dagen kan het zich over die opening gaan sluiten. Is dat gebeurd, dan moet het eerst weer worden geopend voordat er een nieuwe gingivaformer op kan. Dat is een kleine ingreep, maar wel een die u liever voorkomt. Intussen kunnen etensresten en bacteriën in de open schroefopening terechtkomen.

Daarom is dit geen klacht om tot de volgende reis te laten liggen, ook als het geen pijn doet.

Wat u vandaag doet

  1. Zoek het dopje en bewaar het. Spoel het af onder de kraan en leg het in een schoon, afsluitbaar doosje. Neem het mee naar de afspraak.
  2. Draai het niet zelf terug. Een dopje dat scheef in de schroefdraad gaat, kan die beschadigen. En een onderdeel van een paar millimeter glipt makkelijk uit de vingers naar achteren in de keel.
  3. Poets de plek voorzichtig met een zachte borstel, zoals u dat de dagen ervoor ook deed.
  4. Kauw aan de andere kant tot er een tandarts naar heeft gekeken.
  5. Maak een foto van de plek en van het dopje. Die heeft u nodig voor het bericht aan de kliniek.

Ingeslikt of ingeademd

Een klein onderdeel dat wordt ingeslikt, verlaat het lichaam meestal vanzelf via het darmkanaal. Meld het wel aan uw huisarts en aan de tandarts. Anders ligt het als u na het inslikken moet hoesten, het gevoel heeft dat er iets vastzit of pijn op de borst krijgt. Dan kan het dopje in de luchtwegen terecht zijn gekomen. Ga dan zonder afwachten naar de spoedeisende hulp van het dichtstbijzijnde ziekenhuis, in België de spoedgevallendienst. Krijgt u het benauwd, bel dan direct 112 en ga niet zelf naar het ziekenhuis.

Bij wie u hier terechtkunt

Het terugplaatsen of vervangen van een gingivaformer is voor een tandarts klein werk. Het obstakel zit ergens anders: elk implantaatsysteem heeft zijn eigen maten en zijn eigen schroevendraaier. Een praktijk die met dat systeem werkt, kan het dopje reinigen en terugzetten of een nieuw exemplaar plaatsen. Een praktijk die het systeem niet kent, heeft vaak niet het juiste gereedschap en niet het passende onderdeel op voorraad.

Hier maakt het implantaatpaspoort het verschil. Met merk, type en diameter op papier kan een tandarts in een paar minuten zien of de praktijk kan helpen, of weet u bij welke praktijk u beter kunt aankloppen. Zonder die gegevens moet het uit een röntgenfoto worden afgeleid, en lukt het soms niet. Heeft u geen vaste tandarts, of neemt uw praktijk geen nieuwe patiënten aan, dan staan de routes bij geen tandarts kunnen vinden. Waarom sommige praktijken werk uit het buitenland liever niet aanraken en hoe u de kans op een ja vergroot, leest u bij wie herstelt tandwerk uit het buitenland.

Buiten kantooruren kunt u in Nederland bij de tandartsenpost terecht, in België in het weekend en op feestdagen bij de tandartswachtdienst. Een losse gingivaformer zonder pijn of zwelling is daar meestal geen spoedgeval, maar een telefonisch advies kan helpen bepalen of het tot de volgende werkdag kan wachten.

Het bericht aan de kliniek

Meld het ook aan de kliniek die het implantaat heeft geplaatst, ook als u het hier al laat oplossen. Die moet weten dat het gebeurd is, omdat het van invloed kan zijn op de planning van de kroon. Schrijf in het Engels, houd het kort, en zet erin:

  • de positie van het implantaat, bij voorkeur met het elementnummer uit uw behandelverslag
  • wanneer het dopje loskwam, en of u het nog heeft
  • of er pijn, zwelling of bloeding is, en of het implantaat zelf vast lijkt te zitten
  • de foto’s van de plek en van het dopje
  • de vraag welk merk, type en diameter het implantaat heeft, als dat nergens op papier staat

Het laatste punt is het belangrijkste. Het antwoord heeft u nu nodig voor de tandarts hier, en later opnieuw voor elke controle en elke reparatie. Blijft de kliniek stil, dan staat bij als de kliniek niet meer reageert wat u dan nog kunt doen. Een vergelijkbare situatie met een tijdelijke kroon wordt beschreven in als de tijdelijke kroon of brug losraakt.

Deze pagina geeft algemene informatie en is geen medisch advies. Resultaten verschillen per persoon en of een behandeling voor u geschikt is, kan pas worden vastgesteld na lichamelijk onderzoek en beeldvorming door een bevoegde tandarts.

Verder lezen

Vertel ons wat u nodig heeft

Drie velden, meer niet. U krijgt antwoord van een tandarts in Turkije – geen verkoopgesprek, en geen e-mail of foto's nodig.

Wij antwoorden tijdens Turkse kantooruren, meestal binnen het uur. Dit is geen behandelaanbod; of een behandeling geschikt is, kan pas na onderzoek en beeldvorming worden vastgesteld.