Als de beet niet klopt na nieuw kroon- of brugwerk

Op de dag zelf kunt u het niet beoordelen

Hier zit de reden waarom dit juist bij een behandelreis misloopt. Op de dag van plaatsing bent u verdoofd, of in elk geval nog niet terug op uw normale gevoel, en soms zit er ook wat zwelling. U tikt op verzoek een paar keer met de tanden op elkaar, het lijkt goed, en de afspraak is afgerond.

De echte toets komt de dag erna, bij een gewone maaltijd, zonder verdoving. Plan daarom in uw behandelweek bewust een moment in waarop de beet opnieuw wordt gecontroleerd terwijl u nog in de stad bent – niet als laatste handeling op de dag van vertrek. Hoe u zo’n week indeelt, staat in de behandelweek dag voor dag.

Er is nog een reden waarom iets ‘goed’ kan lijken en toch niet klopt. Bij het controleren wordt vaak alleen gekeken naar het recht op elkaar bijten. Uw kaak beweegt echter ook naar opzij en naar voren, en een kroon kan in die bewegingen wél als eerste raken. Vraag daarom expliciet of de beet ook in de zijwaartse bewegingen is nagelopen. Dat is één zin en hij scheelt een terugreis.

Zelf nalopen kan ook, en het kost een minuut:

1. Bijt rustig op elkaar en let op welk element als eerste contact maakt. Hoort u aan één kant een ander tikje, dan zegt dat iets.
2. Schuif uw onderkaak langzaam naar links en naar rechts, en daarna naar voren. Let op of het nieuwe element ergens blijft haken.
3. Kauw een boterham en let op of u onbewust om een plek heen stuurt.
4. Noteer wat u merkt en op welke dag, zodat u het niet uit uw hoofd hoeft te vertellen.

Bij een implantaat merkt u het te laat

Een implantaat heeft geen vezelweefsel om zich heen en dus ook geen schokdemper en geen fijne sensoren. Het staat vast in het bot. Dat klinkt als een voordeel en voor het kauwen is het dat ook, maar voor dit onderwerp draait het de zaak om: u voelt overbelasting veel later dan bij een eigen tand, of helemaal niet.

De kracht die u niet voelt, komt ergens anders terecht. In de praktijk zijn dat de schroefverbinding, het porselein op de kroon, en op termijn het bot rond het implantaat. Een schroef die steeds opnieuw loskomt of porselein dat afschilfert zonder duidelijke aanleiding, is daarom een reden om naar de beet te laten kijken en niet alleen naar het onderdeel dat het begaf. Wat er in de loop der jaren aan implantaatwerk vervangen wordt, staat in hoe lang implantaten en kronen meegaan.

Wie knarst of klemt, zet daar nog een vermenigvuldiger op. Een hoog punt dat overdag hinderlijk is, krijgt ’s nachts uren de tijd; zie knarsen en een opbeetplaat.

Alles tegelijk vernieuwd: dan hoort naregelen bij het plan

Er is één situatie waarin een niet-kloppende beet geen fout is maar een fase. Is uw hele gebit in korte tijd vernieuwd, dan is niet één kroon nieuw maar de complete stand waarin uw kaken elkaar ontmoeten. Spieren, gewrichten en spraak hebben tijd nodig om zich daaraan aan te passen, en in die periode zijn een paar correctieafspraken normaal.

Het verschil met een enkel hoog punt zit in het beeld. Wennen gaat over een algemeen vreemd gevoel dat per week minder wordt. Eén element dat bij elke hap als eerste raakt en waar u bij het dichtbijten omheen stuurt, is geen wenperiode. Vraag daarom vóór vertrek al hoe die correctieafspraken geregeld zijn en waar ze plaatsvinden. Wat er bij zo’n totale renovatie komt kijken, staat in gebitsrenovatie: wat houdt het in.

Wie het bijslijpt, en wat dat met uw garantie doet

Goed nieuws en een waarschuwing in één.

Het goede nieuws: een beet corrigeren is doorgaans de laagste drempel bij een Nederlandse of Belgische tandarts als het om buitenlands werk gaat. Het is kort werk, het vraagt geen verantwoordelijkheid voor de hele constructie, en het lost een klacht op die anders schade veroorzaakt. Waar praktijken terughoudend zijn met het overnemen van complete trajecten – en dat zijn ze, zie wie buitenlands tandwerk herstelt – is dit vaak wél bespreekbaar.

De waarschuwing: meld het eerst schriftelijk bij de kliniek die het werk maakte, mét foto’s en met de datum. Veel garantievoorwaarden vervallen zodra een derde aan het werk komt, en dat is precies het soort discussie dat achteraf een welles-nietesverhaal wordt. Eén e-mail vooraf – ‘dit is mijn klacht, dit is wat mijn tandarts hier voorstelt, gaat u daarmee akkoord’ – houdt beide deuren open.

Loopt de klacht op en doet de kliniek niets, dan verandert het onderwerp van aard; dat traject staat beschreven bij als de behandeling mislukt.

Zirkonium bijslijpen vraagt een nabewerking

Nog één technisch punt dat bijna nooit ter sprake komt en dat u zelf kunt aankaarten. Wordt er in een keramische kroon geslepen, dan verdwijnt daarmee het gladde buitenoppervlak. Een ruw keramisch oppervlak slijt de tegenoverliggende tand sneller dan een glad oppervlak, en dat is een schade die zich pas jaren later laat zien.

Na het bijslijpen hoort het vlak daarom opnieuw glad gemaakt te worden met de juiste polijstmiddelen. Vraag daar gewoon naar. Het verschil tussen de materialen en wat dat betekent, staat in kroonmateriaal: zirkonium of porselein.

Van alle dingen die na een behandeling mis kunnen gaan, is dit het snelst te verhelpen en een van de vervelendste om te laten liggen. Toch is het ook de klacht die het vaakst blijft hangen, juist omdat hij klein begint en omdat niemand graag terugkomt voor ‘iets kleins’. Blijf er dus niet mee rondlopen in de hoop dat het zakt. Meld het binnen dagen, laat het controleren op een moment dat u niets meer voelt van de verdoving, en laat het corrigeren voordat uw kauwstelsel zijn eigen oplossing verzint. Die oplossing is namelijk altijd slechter dan de uwe.